Ιερά Μητρόπολις Κω και Νισύρου

Ὁσιομάρτυς Ἰωνᾶς ὁ Γαρμπῆς ὁ Νισύριος

Ὁσιομάρτυς Ἰωνᾶς ὁ Γαρμπῆς ὁ Νισύριος

Ὁ Ἅγιος Ἰωνᾶς, Νισύριος στὴν καταγωγή, ἔφθασε μαζὶ μὲ ἄλλους τέσσερις μοναχοὺς στὴν νῆσο Λειψὼ γύρω στὸ 1550 μ.Χ..

Ἐγκαταστάθηκαν σὲ μία ἀφιλόξενη περιοχή, μὲ βράχια καὶ ἄγονη, ἀλλὰ αὐτὸ δὲν τοὺς ἐμπόδισε νὰ θεμελιώσουν Ναὸ πρὸς τιμὴν τῆς Παναγίας καὶ στὴ συνέχεια τὰ κελιά τους. Ἀγωνίσθηκαν μὲ ζῆλο καὶ πίστη καὶ ὁ Θεὸς μὲ θαῦμα τοὺς χάρισε νερό, τὸ «Ἅγιο Νερὸ» ὅπως μέχρι σήμερα τὸ ἀποκαλοῦν. Τὰ σπήλαια τῆς περιοχῆς ἔγιναν οἱ πρῶτες κατοικίες τους, ἐνῶ σύντομα κουβάλησαν χῶμα καὶ ἔφτιαξαν μικρὰ χωράφια γιὰ νὰ ἐξασφαλίσουν τὸν ἄρτο καὶ τὸν οἶνο γιὰ τὴ Θεία Κοινωνία.

Μὲ τὴν πάροδο τῶν ἐτῶν ἡ μικρὴ αὐτὴ ἀσκητικὴ κοινότητα αὐξήθηκε προσέλκύοντας καὶ ἄλλους πατέρες, ἐνῶ δημιουργήθηκε ἕνα νέο ἡσυχαστήριο στὴν παραλία. Σὲ αὐτὸ καλλιεργοῦσαν ἐλιὲς ὥστε νὰ ἐξασφαλίσουν τὸ λάδι γιὰ τὰ καντήλια τους.

Ὁ πειρασμὸς δὲν ἄργησε. Οἱ Τοῦρκοι κατακτητὲς εἰσέβαλαν στὸ μοναστήρι καὶ σκότωσαν πέντε μοναχούς, ἀνάμεσα στοὺς ὁποίους καὶ τὸν ἅγιο Ἰωνᾶ τὸν Γαρμπή. Στὸ μαρτύριο τοῦ Ἁγίου ἀναφέρεται κώδικας («Βραβεῖον») τῆς Ἱερᾶς Μονῆς Ἁγίου Ἰωάννου τοῦ Θεολόγου τῆς Πάτμου ὡς ἑξῆς:
«1635 τῷ αὐτῷ μηνὶ Ἀπριλίῳ ἔπιασε Νομ-Πεκὴρ Πασὰς τὸν ἐν μοναχοῖς Ἰωνᾶν τὸν Γαρμπήν, ἐκ Νισύρου καὶ ἔδειρεν αὐτόν, ὅπου ἀπέθανεν».

[Ἀρχιμ. Στέφανος Καλλιστῆς,
Ἡγούμενος Ἱ. Μ. Παναγίας Σπηλιανῆς Νισύρου]

ΑΠΟΛΥΤΙΚΙΟΝ ΤΟΥ ΑΓΙΟΥ ΙΩΝΑ ΤΟΥ ΓΑΡΜΠΗ

Ἦχος α΄. Τῆς ἐρήμου πολίτης.

Νισύρου τόν γόνον, Λειψῶν τόν ἔφορον, καί τό τῆς Δωδεκανήσου ἁπάσης, γέρας Θεῖον καί καύχημα, Ἰωνᾶν τιμήσωμεν πιστοί, ὡς Ὅσιον Χριστοῦ πανευκλεῆ, ἵνα λάβωμεν πταισμάτων τόν ἱλασμόν, παρά Θεοῦ κραυγάζοντες· Δόξα τῷ δεδωκότι σοι ἰσχύν, δόξα τῷ σέ στεφανώσαντι, δόξα τῷ ἐν εὐκλείᾳ οὐρανῶν, δοξάσαντι σέ Ὅσιε.